Agnieszka Mrozik

dr, adiunkt

 
Główne kierunki zainteresowań:
  • studia nad PRL-em i komunizmem w perspektywie badań genderowych
  • kategoria pokolenia w badaniach nad komunizmem
  • krytyczna analiza dyskursu (w tym medialnego i kultury popularnej)
  • zjawisko backlashu (reakcji) w Europie Środkowej i Wschodniej
  • historia kobiet i ruchu kobiecego
  • literatura kobieca i auto/biografistyka
 
Kontakt:
agnieszka.mrozik@ibl.waw.pl
 
 
PUBLIKACJE:
 
Książki:
Redakcje naukowe książek:

Redakcje naukowe czasopism:

 Ważniejsze rozprawy i artykuły:

  • „Bo dziewczyna to ludzie”. Projekty i polityki emancypacji kobiet w powojennej Polsce, w: Komunizm - idee i praktyki w Polsce 1944-1989, pod red. Katarzyny Chmielewskiej, Agnieszki Mrozik i Grzegorza Wołowca, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2018, s. 185-224.
  • Nowe perspektywy studiów nad komunizmem w powojennej Europie Środkowo-Wschodniej (wspólnie z Katarzyną Chmielewską i Grzegorzem Wołowcem), w: Komunizm - idee i praktyki w Polsce 1944-1989, pod red. Katarzyny Chmielewskiej, Agnieszki Mrozik i Grzegorza Wołowca, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2018, s. 5-21.
  • Introduction: Historical Memory of European Communisms Before and After 1989 (wspólnie ze Stanislavem Holubcem), w: Historical Memory of Central and East European Communism, pod red. Agnieszki Mrozik i Stanislava Holubca, Routledge, New York 2018, s. 1-18.
  • We Must Reconstruct Our Own Past”: 1960s Polish Communist Women’s Memoirs—Constructing the (Gender) History of the Polish Left, wHistorical Memory of Central and East European Communism, pod red. Agnieszki Mrozik i Stanislava Holubca, Routledge, New York 2018, s. 192-220.
  • Communism as a Generational Herstory: Reading Post-Stalinist Memoirs of Polish Communist Women„History of Communism in Europe” 2017, nr 8: The Other Half of Communism: Women's Outlook, s. 261-284.
  • Crossing Boundaries: The Case of Wanda Wasilewska and Polish Communism, „Aspasia. The International Yearbook of Central, Eastern, and Southeastern European Women's and Gender History” 2017, nr 11, s. 19-53.

  • Komunizm jako pokoleniowa herstoria. Polityki relacji w auto/biografiach polskich komunistek po 1956 roku, w: Polityki relacji w literaturze kobiet po 1945 roku, pod red. Aleksandry Grzemskiej i Ingi Iwasiów, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2017, s. 17-41.
  • „Dziadek (nie) był komunistą”. Między/ transgeneracyjna pamięć o komunizmie w polskich (auto)biografiach rodzinnych po 1989 roku, „Teksty Drugie” 2016, nr 1, s. 46-67.
  • Pożytki z „pokolenia”. Dyskusja o „pokoleniu” jako kategorii analitycznej (wraz z Anną Artwińską, Małgorzatą Fidelis i Anną Zawadzką), „Teksty Drugie” 2016, nr 1, s. 347-366.
  •  Nieobecne, ale użyteczne. O pożytkach z komunistek w polskim dyskursie publicznym po 1989 roku, w: Sporne postaci polskiej krytyki feministycznej, pod red. Moniki Świerkosz, Wydawnictwo Naukowe Katedra, Gdańsk 2016, s. 171-208.

  • Zwrot genderowy w Polsce: niedokończony projekt, w: Projekt na daleką metę. Prace ofiarowane Ryszardowi Nyczowi, pod red. Zdzisława Łapińskiego i Anny Nasiłowskiej, Instytut Badań Literackich PAN, Warszawa 2016, s. 145-152.

  • „Traktorzystka to nie kobieta”. Polska polityka płci w okresie Odwilży, w: Przełom Października ‘56, pod red. Pawła Dybicza, Fundacja Oratio Recta, Warszawa 2016, s. 133-162.

  • Hela traktorzystka; Siłaczka, w: … czterdzieści i cztery. Figury literackie. Nowy kanon, pod red. Moniki Rudaś-Grodzkiej, Katarzyny Nadany-Sokołowskiej, Agnieszki Mrozik i in., Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2016, s. 210-227; 546-566.

  • Prządki (po)rewolucyjnej rzeczywistości. Konstruowanie historii lewicy we wspomnieniach polskich komunistek w latach 60. XX wieku, w: Rok 1966. PRL na zakręcie, pod red. Katarzyny Chmielewskiej, Grzegorza Wołowca i Tomasza Żukowskiego, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2014, s. 255-296.

  • Women’s Archives as Literary Larders: Identity Politics in Women’s (Auto)biographies, w: Polish Literature in Transformation, pod red. Ursuli Phillips, Knuta Andreasa Grimstada i Krisa Van Heuckeloma, LIT Verlag, Berlin 2013, s. 139-154.
  •  ЖЕНСКИЕ АРХИВЫ – КЛАДОВЫЕ ПАМЯТИ. ПОЛИТИКА ИДЕНТИЧНОСТИ В (АВТО)БИОГРАФИЯХ ЖЕНЩИН ПОСЛЕ 1989 ГОДА, w: Гендер и литература в странах Центральной и Юго-Восточной Европы, pod red. И. Е. Адельгейм, Н. Н. Старикова, А. В. Усачева, Институт славяноведения РАН, МОСКВА 2013, s. 39-55.
  • „Wanda, co wolała Rusa”. Wytwarzanie (biografii) komunistki – wytwarzanie (tożsamości) narodu, w: PRL – życie po życiu, pod red. Katarzyny Chmielewskiej, Agnieszki Mrozik i Grzegorza Wołowca, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2013, s. 47-89.
  •  Bridget Jones au bord de la Vistule: (Re)constructions de la féminité dans la littérature populaire polonaise après 1989, w: Wiek po Marii Skłodowskiej-Curie. Emancypacja kobiet w Polsce i we Francji, pod red. Moniki Rudaś-Grodzkiej, Katarzyny Nadany-Sokołowskiej i Ewy Serafin, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2012, s. 171-193.
  • The Time of Visionary Artists Has Come to an End”? Manuela Gretkowska’s Recent Literary and Political Activity, w: Women’s Voices and Feminism in Polish Cultural Memory, pod red. Urszuli Chowaniec i Ursuli Phillips, Cambridge Scholar Publishing, Newcastle upon Tyne 2012, s. 109-123.
  • Akuszerki transformacji. Stosunek do PRL-u jako element polityki tożsamości polskiego feminizmu po 1989 roku, w: Opowiedzieć PRL, pod red. Katarzyny Chmielewskiej i Grzegorza Wołowca, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2011, s. 145-158.
  • Gender Studies in Poland: Prospects, Limitations, Challenges, „Dialogue and Universalism” 2010, nr 5-6, s. 19-29.
  • Motherhood as a Source of Suffering: On the Contemporary Polish Discourse of Maternity, w: Mapping Experience in Polish and Russian Women’s Writing, pod red. Urszuli Chowaniec, Marji Rytkonen i Ursuli Phillips, Kirsi Kurkijärvi, Cambridge Scholar Publishing, Newcastle upon Tyne 2010, s. 214-239.
  • „БОМБАРДИРОВАЧКИ"? СБОГУВАНЕ С МАЙКА ПОЛЯКИНЯ В ЖЕНСКАТА ПРОЗА СЛЕД 1989 ГОДИНА, w: Да опишеш жена... Българо-полски дискусии в годините на прехода,Съставители и редакция: М. Карабелова и А. Нашиловска, Издателство „Боян Пенев”, София 2009, s. 95-123.
  • Być liderem na placu zabaw. „Kryzys męskości” jako backlash w literaturze polskiej po 1989 roku, w: Lektury płci. Polskie (kon)teksty, pod red. Mieczysława Dąbrowskiego, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2008, s. 100-117.

 Recenzje książek:

  • Rewolucja seksualna nie zaczęła się na Zachodzie, „Bez Dogmatu” 2018, nr 118, s. 35-36 [Kateřina Lišková, Sexual Liberation, Socialist Style: Communist Czechoslovakia and the Science of Desire, 1945–1989, Cambridge University Press 2018].
  • Antysemityzm nasz powszedni, „Bez Dogmatu” 2018, nr 115, s. 16-18 [Anna K. Kłys, Tajemnica pana Cukra. Polsko-żydowska wojna przed wojną, Wielka Litera 2015].
  • Melancholia lewicy, „Bez Dogmatu” 2017, nr 113, s. 28-29 [Enzo Traverso, Left-wing Melancholia: Marxism, History, and Memory, Columbia University Press 2016].
  • Czy komunistka może być ofiarą?, „Bez Dogmatu” 2017, nr 112, s. 29-31 [Stanisława Sowińska, Gorzkie lata. Z wyżyn władzy do stalinowskiego więzienia, Ośrodek KARTA 2017].
  • O pokoleniach z perspektywy niemieckiej, „Teksty Drugie” 2016, nr 1, s. 253-263 (wspólnie z Anną Artwińską) [Hubert Orłowski (red.), Pokolenia albo porządkowanie historii, Wydawnictwo Nauka i Innowacje 2015].
  • Historia na ławie oskarżonych, „Bez Dogmatu” 2016, nr 107, s. 7-10 [Piotr Lipiński, Bicia nie trzeba było ich uczyć. Proces Humera i oficerów śledczych Urzędu Bezpieczeństwa, Wydawnictwo Czarne 2016].
  • Obywatelki-żołnierki, „Bez Dogmatu” 2014, nr 101-102, s. 26-30 [Anna Krylova, Radzieckie kobiety w walce. Historia przemocy na froncie wschodnim, Replika 2012].
  • Legendą być, „Bez Dogmatu” 2014, nr 100, s. 4-10 [Karol Modzelewski, Zajeździmy kobyłę historii. Wyznania poobijanego jeźdźca, Iskry 2013].
  • Solistki – jednym głosem, „Res Publica Nowa”, zima 2009/2010, nr 8, s. 182-186 [Maria Cyranowicz, Joanna Mueller, Justyna Radczyńska (red.), Solistki. Antologia poezji kobiet (1989–2009), Staromiejski Dom Kultury 2009].

 Hasła encyklopedyczne i słownikowe:

  • Saga, Siostrzeństwo, Utopia, Własny głos, w: Encyklopedia gender. Płeć w kulturze, pod red. Moniki Rudaś-Grodzkiej, Katarzyny Nadany-Sokołowskiej, Agnieszki Mrozik i in., Czarna Owca, Warszawa 2014, s. 498-501, 511-514, 555-559, 570-573.
  • Krystyna Kofta (współautorka Agnieszka Gajewska), w: Poznański przewodnik literacki, pod red. Pawła Cieliczki i Joanny Roszak, Media Rodzina, Poznań 2013, s. 152-153.
  • Krystyna Kofta, w: Wielkopolski Alfabet Pisarek, pod red. Ewy Kraskowskiej i Lucyny Marzec, Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury, Poznań 2012, s. 145-151.
  • Małgorzata Musierowicz, w: Wielkopolski Alfabet Pisarek, pod red. Ewy Kraskowskiej i Lucyny Marzec, Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury, Poznań 2012, s. 229-234.

 Przekłady:

UDZIAŁ W ŻYCIU NAUKOWO-ORGANIZACYJNYM:

Granty i sieci badawcze:

  • 2017-2021 Międzynarodowa sieć badawcza COST Action CA 16213: New Exploratory Phase in Research on East European Cultures of Dissent – kierownictwo dr Maciej Maryl; udział w projekcie: członkini grupy badawczej „Culture in the Grey Zone” (udział w kwerendach, konferencjach, seminariach badawczych).
  • 2017-2018 Marxist Literary Research in Polish People’s Republic and Czechoslovak Republic and Their Contexts, 1944-1956  – kierownictwo dr Katarzyna Chmielewska; realizowany we współpracy Instytutu Badań Literackich PAN i Ústavu pro českou literaturu AV ČR, v. v. i.; udział w projekcie: członkini grupy badawczej, uczestniczka seminariów naukowych.
  • 2014-2017 Polska i ukraińska proza kobieca okresu międzywojennego – perspektywa (środkowo)europejska – kierownictwo prof. dr hab. Grażyna Borkowska, NCN OPUS 5, realizowany w Instytucie Badań Literackich PAN; udział w projekcie: wybór utworów Wandy Wasilewskiej do antologii wraz z opracowaniem edytorskim, opracowanie biogramu pisarki.
  • 2013-2019 Komunizm – dzieje pojęcia w Polsce w latach 1944-1989. Interpretacje i sposoby użycia: literatura, kultura, społeczeństwo – kierownictwo prof. dr hab. Michał Głowiński, NPRH, nr 11H 12 0108 81, realizowany w Instytucie Badań Literackich PAN; udział w projekcie: uczestniczka seminarium naukowego, autorka artykułów naukowych.
  • 2013-2018 Archiwa kobiet: piszące – kierownictwo dr hab. Monika Rudaś-Grodzka, NPRH, nr 11H 12 0090 81, realizowany w Instytucie Badań Literackich PAN; udział w projekcie: autorka rekordów w bazie danych.
  • 2011-2013 Płeć i naród. Kultura społecznej zmiany w Polsce po 1989 roku – kierowniczka projektu NCN, nr 2011/01/N/HS2/03256, realizowanego w Instytucie Badań Literackich PAN; autorka monografii oraz zbioru wywiadów.
  • 2011-2013 Encyklopedia gender: figury, motywy, symbole – kierownictwo prof. dr hab. Anna Nasiłowska-Rek, NCN, nr NN103428340, realizowany w Instytucie Badań Literackich PAN; udział w projekcie: autorka haseł (Siłaczka, Hela traktorzystka).
  • 2011-2013 Opowiedzieć PRL – kierownictwo prof. dr hab. Michał Głowiński, NCN, nr NN103450240, realizowany w Instytucie Badań Literackich PAN; autorka artykułu naukowego, współredaktorka zbioru tekstów naukowych.
  • 2010-2012 Encyklopedia gender – kierownictwo: prof. dr hab. Maria Janion, MNiSW/ NCN, nr NN103226838, realizowany w Instytucie Badań Literackich PAN; udział w projekcie: autorka haseł (siostrzeństwo, utopia, saga, własny głos), współredaktorka publikacji.
  • 2010-2012 Sensualność w kulturze polskiej. Przedstawienia zmysłów człowieka w języku, piśmiennictwie i sztuce od średniowiecza do współczesności – kierownictwo prof. dr hab. Włodzimierz Bolecki, NCBiR, nr N R17 0005 06/2009, realizowany w Instytucie Badań Literackich PAN; autorka hasła: „Redefiniowanie ról genderowych w prozie po 1989 roku”.

Dydaktyka:

W latach 2008-2016 prowadzenie zajęć na Podyplomowych Gender Studies im. Marii Konopnickiej i Marii Dulębianki IBL PAN:

  • Kobiety, komunizm i emancypacja w powojennej Polsce (2015/2016)
  • Oblicza polskiego backlashu (2013/2014)
  • Feminizm w krainie popkultury (2011/2012, 2012/2013)
  • Krytyczna analiza dyskursu medialnego w Polsce (2010/2011)
  • Być liderem na placu zabaw”. Kryzys męskości jako backlash w kulturze polskiej po 1989 roku (2008/2009)
  • Feminizm i media (wiosna 2008)

 Działalność naukowo-kulturalna:

  • od 2019 roku członkini The Memory Studies Association.
  • od 2017 roku członkini European Network in Universal and Global History.
  • od 2016 roku ekspertka Komisji Europejskiej w programie „Horyzont 2020”.
  • od 2016 roku członkini International Society for Cultural History.
  • od 2015 roku członkini Polskiego Towarzystwa Genderowego im. Marii Skłodowskiej-Curie i Mikołaja Kopernika.
  • od 2012 roku członkini Komitetu Redakcyjnego serii naukowej „Lupa Obscura” w Wydawnictwie Instytutu Badań Literackich PAN.
  • od 2012 roku recenzentka prac magisterskich w Konkursie im. J. J. Lipskiego, organizowanego przez Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita.
  • od 2010 roku członkini redakcji kwartalnika kulturalno-politycznego „Bez Dogmatu”.
  • w latach 2012-2015 członkini jury Konkursu na najlepszą pracę magisterską o tematyce gender, organizowanego przez Podyplomowe Gender Studies im. Marii Konopnickiej i Marii Dulębianki IBL PAN.
  • w latach 2009-2017 członkini zarządu Fundacji Gender Center.
  • w latach 2009-2016 koordynatorka cyklu dyskusji społeczno-kulturalnych „Feminaria”.

 Stypendia i nagrody:

  • 2019 – trzymiesięczne zagraniczne stypendium DAAD na realizację projektu pt. Women’s Life Writing as Activism: Forging Collective Identities in the Auto/Biographical Works of Polish and Czechoslovak Female Communists and DissidentsInstitut für SlavistikUniversität Hamburg (Niemcy).
  • 2018-2019 – pięciomiesięczne zagraniczne stypendium na realizację projektu pt. Female Architects of the People’s Poland: Agency, Collective Auto/biography and Memory, Institute of Advanced Studies, Central European University, Budapeszt (Węgry).
  • 2017 – półroczne zagraniczne stypendium na realizację projektu pt. Forgotten Revolution: Communist Female Intellectuals and the Making of Women’s Emancipation in Postwar Poland, Imre Kertész Kolleg Jena (Niemcy).
  • 2016-2018  stypendium na realizację projektu pt. Komunistki i duch transgresji. Historia jednego pokolenia w ramach Programu Rozwoju Współpracy Międzynarodowej IBL.eu.
  • 2013-2016 – stypendium Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego dla wybitnych młodych naukowców.
  • 2011-2012 – stypendium na realizację projektu Wanda, co wolała Rusa”. Komunistki jako przedmiot badań genderowych w ramach programu Młody IBL” Instytutu Badań Literackich PAN.

 

 

 

 

 

 


 

Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk

ul. Nowy Świat 72, 00-330 Warszawa, tel. (22) 826-99-45, 6572-895, faks. (22) 826-99-45