Ewa Cybulska-Bohuszewicz

 

dr, adiunkt

Pracownia Słownika Polszczyzny XVI 

ewa.cybulska@ibl.waw.pl
 

Zainteresowania badawcze: literatura dawna (zwłaszcza renesansowa), nauki przyrodnicze w Polsce w dobie renesansu, literatura religijna, zjawiska graniczne w literaturze dawnej, związki literatury staropolskiej z literaturą dawną obszaru luzytańskiego (wpływ południowych nurtów medytacyjnych na poezję polską, związki portugalskiej i polskiej hagiografii) oraz Skandynawii (zwłaszcza teksty związane z dynastią Jagiellonów i Wazów w Polsce, Szwecji i Finlandii). Prywatnie mama dwóch chłopców i miłośniczka kotów (zwłaszcza swoich: Kłębucha i Mruczka).

Dorobek naukowy (po doktoracie):
I. Publikacje książkowe:
1. „On utwierdził na wieki niebo niestanowne”. Chrześcijańska wizja kosmosu w poezji polskiej (od połowy XVI do połowy XVIII w), Wydawnictwo IBL, Studia staropolskie. Series Nova (tom XXVI [LXXXII]), Warszawa 2010, ss. 373.
II. Artykuły:
a) teksty w języku polskim:
1. Starzy łowcy motyli. Cielesność widziana oczami Starego Poety. („Na oczy Nieznajomej” T. Różewicza i „Uczciwe opisanie samego siebie…” Cz. Miłosza wobec tradycji, Przekraczanie granic. O twórczości Tadeusza Różewicza, red. W. Browarny, J. Orska, A. Poprawa, Kraków 2007.
2. Motywy astralne w polskiej barokowej poezji miłosnej, Profesor Jolancie Żurawskiej. Studia ofiarowane przez kolegów i przyjaciół, red. N. Minissi, W. Walecki, Kraków – Warszawa – Neapol 2008.
3. O szesnastowiecznych znaczeniach rzeczownika „dom”, Rzeczpospolita domów: zamki, dworki, pałace, red. K. Krawiec-Złotkowska, Słupsk 2008.
4. Perwersyjny rdzeń Rozmyślań dominikańskich,  "Pamiętnik Literacki" 4/2011, Warszawa 2011.
5. Argument w „Stadle małżeńskim” Jana Mrowińskiego jako narzędzie budowania modelu związku,  Proza staropolska, red. K. Płachcińska, M. Bauer, Łódź 2011.
6. „W namiętnościach cielesnych prawie obumarły”. Techniki umartwienia ciała w „Żywotach Świętych” Piotra Skargi, „LitterariaCopernicana” 1(9)/2012: Ciało w literaturze wieków dawnych, red. P. Bohuszewicz, I.Szczukowski, Toruń 2012.
7. Mars za Wenerą skryty. Jeszcze jedna próba rozwiązania Gadki Kochanowskiego, „Pamiętnik Literacki”, z. 4,  2018.
8. Żywoty świętych Piotra Skargi – biografie transgresyjne. Prolegomena do przyszłych badań, „Autobiografia”, z. 2, 2018.
b) teksty w języku angielskim:
1. Mistic motifs in 17th Century Polish Poetry in the Context of Spanish Meditatio Culture,  Iberian and Slavonic Cultures: Contact and Comparison, red. B. Cieszyńska, Lizbona 2007 (CompaRes).
2.  Marcin Bielski's Kronika wszytkiego świata – The Chronicle of the Whole World as a Great Vision of the Old Continent [wspólnie z Pawłem Bohuszewiczem], Ideas of/ for Europe, red. T. Pinheiro, B. Cieszyńska, J. E. Franco, Frankfurt am Main – Berlin – Bruxelles – New York – Oxford – Wien 2012.
III. Hasła do Słownika polszczyzny XVI w.:
1. Purchatka – puska [hasła w:] Słownik polszczyzny XVI wieku, t. XXXIV, red. M. R. Mayenowa, F. Pepłowski, Warszawa 2010, s. 465-470.
2. Raniuchno-ratajski, robel-robotowanie [hasła w:]Słownik polszczyzny XVI wieku, t. XXXV, red. K. Mrowcewicz, P. Potoniec, Warszawa 2011, s. 123-133, 275-299.
3. Rozdziergać-rozetrzeć [hasła w:] Słownik polszczyzny XVI wieku, t. XXXVI, red. K. Mrowcewicz, P. Potoniec, Warszawa 2012, s. 74-76, 77-94.
4.  roza-rtęć, rzeczka-rzeka, rzekotliwy-rzemyszek [hasła w:] Słownik polszczyzny XVI w., t. XXXVII, red. K. Mrowcewicz, P. Potoniec, Warszawa 2016, 107-118, 408-409, 431-440, 442-451.
W sumie 210 opublikowanych haseł.
IV. Edycje cyfrowe (transliteracja) tekstów z serii Biblioteka źródeł Słownika polszczyzny XVI w.:
1. P. Skarga, Żywoty (wspólnie z R. Kozubowską)
2. P. Skarga, O jedności kościoła (wspólnie z R. Kozubowską)
3. P. Skarga, Kazania na niedziele i święta (wspólnie z R. Kozubowską)
4. M. Białobrzeski, Katechizm (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
5. M. Czechowic, Epistomium (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
6. M. Czechowic, Rozmowy chrystiańskie (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
7. S. Karnkowski, Napominania potrzebne i zbawienne (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
8. W. Kuczborski, Katechizm albo nauka wiary i pobozności krześcijańskiej (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
9. M. Krowicki, Obrona nauki (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
10 J. Niemojewski, Obrona przeciw niesprawiedliwemu obwinieniu (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
11. B. Opec, Żywot Pana Jezu Krysta (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
12. Jan z Szamotuł (Paterek), Kazanie o poczęciu Maryjej Panny czystej (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
13. Jan z Szamotuł (Paterek), Kazanie drugie o poczęciu Maryjej Panny czystej (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
14. Jan z Szamotuł Paterek, Kazanie o narodzeniu Maryjej Panny (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
15. S. Reszka, Przestroga pastyrska do Miasta Warszewskiego (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
16. J. Seklucjan, O uznaniu Pana Boga (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
17. J. Seklucjan, Catechismus (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
18. J. Seklucjan, Wyznanie wiary (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
19. J. Wereszczyński, Kazanie przy przyjmowaniu świątości małżeństwa (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
20. J. Wujek, Iudicium (wspólnie z P. Potoniec i M. Popielarską)
V. Prace w druku i w przygotowaniu:
a) Hasła do Słownika polszczyzny XVI w. (t. XXXVIII i następne): sam (wspólnie z K. Wilczewską), schab – schorzeć, sen, skrzynąć-skrzynuszka, święty, sowa – sozipater.
b)  Artykuły (w druku):
1. St. Isabella of Portugal versus Saint Women depicted in „Żywoty świętych” by Piotr Skarga: the Model of Female Piousness, Coimbra Univeristy Press (2019) – artykuł w monografii.
2. Eksces – transgresja – świętość: analiza żywotu św. Wilhelma (ze zbioru Żywoty świętych Piotra Skargi) (praca przyjęta do druku w czasopiśmie „Slavistica Vilniensis”).
3. „Znać iżeście i bestyj podlejszy”: zoomorficzne inkarnacje szatana w Żywotach świętych Piotra Skargi (praca przyjęta do druku w czasopiśmie „Terminus”).
c) Książka (monografia): „Żywoty świętych” Piotra Skargi: atopia – transgresja – świętość. Trzy studia.
d) Edycja krytyczna:
1. Jan Kochanowski, Dzieła wszystkie (komentarz językowy):
•    „Psałterz” (wspólnie z J. Wójcickim, P. Potoniec, M. Osiewiczem, K. Kajtoch i E. Deptuchową), (druk 2023)
•    „Poematy różne” (druk 2020)
•    „Fraszki” (wspólnie z J. Duską, M. Frodymą, M. Ederem, M. Łukaszewicz-Chantry)
2. Jan z Koszyczek, „Żywot świętej Anny” (publikacja w 2023 r.).
VI. Udział w grantach (jako wykonawca):
a) granty afiliowane przy IBL PAN:
1. Sensualność w kulturze polskiej. Przedstawienia zmysłów człowieka w języku, pismiennictwie i sztuce od średniowiecza do współczesności. Kierownik projektu: prof. W. Bolecki, nr grantu: NCBiR N R17 0005 06/2010, autorstwo haseł: Andrzej Glaber, Harmonia mundi, Niebo, Żywioły.
2. Korpus polszczyzny XVI w. Etap I: Digitalizacja źródeł oraz stworzenie narzędzi informatycznych i udostępnienie materiałów tekstowych korpusu. Kierownik projektu: dr P. Potoniec, nr grantu: 0138/FniTP/80/2011 [realizacja grantu 2012 – 2017].
3. Słownik polszczyzny XVI w. i Internetowy słownik polszczyzny XVI w. Kierownik grantu: dr P. Potoniec, nr grantu: 0015/NPRH2/H11/81/2013 [termin realizacji grantu2013 – 2018].
4. Dokończenie wydania sejmowego „Dzieł wszystkich” Jana Kochanowskiego. Kierownik grantu: prof. A. Dąbrówka, nr grantu NPRH 2/H11/81/2013.
5. Biblioteka Pisarzy Staropolskich, Biblioteka Pisarzy Polskiego Oświecenia. Kierownik grantu: prof. T. Chachulski, nr grantu  NPRH 11 H12011481.
6. Zintegrowany projekt „Nowoczesne narzędzia promocji działalności dydaktycznej i badawczej Instytutu Badań Literackich PAN oraz Instytutu Filologii Polskiej WNH UKSW” (nr PPI/NPZ/2018/1/00065, projekt finansowany przez NAWA – Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej)
7. Dokończenie wydania sejmowego „Dzieł wszystkich” Jana Kochanowskiego: kontynuacja. Kierownik grantu: prof. A. Dąbrówka, nr grantu NPRH 2/H11/81/2013.
b) granty afiliowane poza IBL PAN: UAM Poznań:
1. Pięć apokryfów staropolskich. Sprawa chędoga o męce Pana Chrystusowej - Ewangelia Nikodema - Historia Trzech Króli - Żywot św. Anny - Historyja barzo cudna. Edycja tekstów. Kierownik grantu, dr hab. Rafał Wójcik, nr grantu: NPRH nr 11H16014484
VII. Przyznane stypendia:
Na wyjazdy z wykładami (prowadzonymi w języku angielskim) w ramach programu Erasmus+: Uniwersytet Wileński (24 – 28. 04. 2017), Uniwersytet w Getyndze (9 -13. 04. 2018), Uniwersytet w Sztokholmie (02 – 06. 06. 2019).
VIII. Wyjazdy zagraniczne (na zaproszenie uczelni):
Uniwersytet Wileński: prowadzenie wykładów (po angielsku) i lektoratów z języka polskiego jako obcego dla studentów lituanistyki (14 – 18. 05. 2018).
X. Działalność popularyzująca naukę:
1.    Udział w I Międzynarodowym Festiwalu Renesansu w Lublinie (06 – 11. 06. 2017) z wykładem.
2.    Prowadzenie stron (portal Facebook): Słownik polszczyzny XVI w.: https://www.facebook.com/spxvi/, Jan Kochanowski - "Dzieła wszystkie": https://www.facebook.com/ecbspxvi/
3.    Zajęcia dla dzieci w PM nr 5 w Toruniu: Starodruki dla najmłodszych.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


 

Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk

ul. Nowy Świat 72, 00-330 Warszawa, tel. (22) 826-99-45, 6572-895, faks. (22) 826-99-45