Prezentacja bazy „Rossica” w Moskwie

     W dniach 15-22 września 2019 r. miałam okazję gościć w Moskwie, na zaproszenie tamtejszego Instytutu Polskiego. Wyjazd był zwieńczeniem realizacji projektu "Spojrzenie z ukosa...". Kultura i literatura rosyjska oczami Polaków (na materiale czasopism polskich okresu międzywojennego), w ramach grantu NCN (umowa nr UMO-2012/07/E/HS/03861) pod kierownictwem dr hab. Anny Sobieskiej.

    W ramach pobytu miałam wykład w Wyższej Szkole Ekonomii Narodowego Uniwersytetu Badawczego w Moskwie, poświęcony kulturze i literaturze rosyjskiej widzianej oczami badaczy i publicystów dwudziestolecia międzywojennego. Odczyt był połączony z prezentacją bazy „Spojrzenie z ukosa” dostępnej na stronie IBL PAN. Wystąpienie wzbudziło zainteresowanie zarówno ze strony studentów, jak i obecnych na spotkaniu slawistów. Końcowym efektem jest nawiązanie naukowych relacji i zapowiedź przygotowania być może wspólnego, polsko-rosyjskiego projektu we współpracy z zespołem prof. Aleksieja Vasilieva, rektora Wyższej Szkoły Ekonomii. Dyskusja na temat ram takiego projektu będzie prowadzona w trakcie pobytu prof. A. Vasilieva w Warszawie na początku grudnia bieżącego roku.
      Innym ważkim wydarzeniem, w którym miałam zaszczyt brać udział, była promocja publikacji „Zabici w Kalininie, pochowani w Miednoje”, pod red. Aleksandra Gurjanowa, szefa sekcji polskiej Stowarzyszenia Memoriał. Konferencja prasowa miała miejsce w siedzibie Memoriału w Moskwie, w 80. rocznicę agresji sowieckiej na Polskę. Trzytomowe dzieło dotyczy części ofiar zbrodni katyńskiej - grupy około 6 300 polskich jeńców wojennych, którzy znaleźli się w obozie NKWD w Ostaszkowie a wiosną 1940 roku zostali zamordowani w więzieniu NKWD w Twerze, wówczas noszącym nazwę Kalinin, i potajemnie pochowani w pobliskim Miednoje. Dzieło zawiera publikowane po raz pierwszy po rosyjsku biogramy i fotografie ofiar oraz dokumentację ekshumacji w Miednoje.  Pierwsze dwa tomy publikacji, zawierają biogramy i zdjęcia więźniów obozu ostaszkowskiego. W trzecim tomie znajdują się protokoły zeznań Dmitrija Tokariewa, ówczesnego szefa NKWD obwodu kalinińskiego, złożone w 1991 roku przed Główną Prokuraturą Wojskową ZSRR oraz materiały dwóch ekshumacji w Miednoje: z 1991 roku przeprowadzonej przez  Główną Prokuraturę Wojskową ZSRR i z 1995 roku, prowadzonej przez zespół polski.
      Stowarzyszenie Memoriał wydało tę fundamentalną publikację dzięki datkom zebranym w Rosji a przesłało je ponad tysiąc osób, niekiedy były to nawet drobne sumy. Nazwiska ofiarodawców, którzy się na to zgodzili, opublikowano w jednym z tomów. Według dyrektorki Stowarzyszenia Memoriał Jeleny Żemkowej niezwykle istotnym było "by obywatele rosyjscy wzięli udział w wydaniu tej książki".
     Dzięki wspaniałomyślności Stowarzyszenia tak cenna i ważna pozycja powiększyła zbiory Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN.

Oprac. dr Grażyna Pawlak
 

Logo Archiwum Kobiet

 

     

 

 

 

 

 

 

 

Logo Słownika Polszczyzny XVI wieku

 

Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk

ul. Nowy Świat 72, 00-330 Warszawa, tel. (22) 826-99-45, 6572-895, faks. (22) 826-99-45