Maria Bokszczanin

dr
 
pok. 12A  (siedziba Zarządu Głównego  Towarzystwa Literackiego im. A. Mickiewicza oraz Pracownia Listów Henryka Sienkiewicza)
 
W czerwcu 1950 ukończyła studia na Uniwersytecie Warszawskim.  W 1949 rozpoczęła pracę w Gabinecie Filologicznym im. G. Korbuta przy Towarzystwie Naukowym Warszawskim. Po przekształceniu TNW w Polską Akademię Nauk na Kongresie Nauki Polskiej w roku 1950 przeszła do Pracowni Folkloru Instytutu Badań Literackich PAN, gdzie opracowywała drukowaną oraz zbieraną w terenie pieśń ludową, skupiając uwagę badawczą na kolędzie Bożonarodzeniowej. W latach 1953-1968 pracowała w Państwowym Instytucie Wydawniczym w Redakcji Staropolskiej, przekształconej następnie w Redakcję Historii Kultury.
W roku 1969 powróciła do IBL-u, gdzie przystąpiła do opracowania pełnego komentowanego wydania „Listów” Henryka Sienkiewicza, pod redakcją Juliana Krzyżanowskiego. Doktorat uzyskała z rąk Profesora Edmunda Jankowskiego na podstawie edycji listów Sienkiewicza do Jadwigi Janczewskiej (tom II „Listów”).
 W roku 1946 wstąpiła do Towarzystwa Literackiego im. A. Mickiewicza i przez kilka kadencji była skarbnikiem Zarządu Głównego Towarzystwa. Nadal pozostaje w Zarządzie głównym.
W celu rejestracji listów Sienkiewicza odbyła podróże po Polsce (Kraków, Lublin, Wrocław, Poznań) oraz po Europie – do Włoch (Rzym 1966, Florencja 1967), do byłego ZSRR (Wilno, Petersburg, Moskwa, Lwów, 1985), do Szwajcarii (Vevey, 1986, odczyt o Sienkiewiczu), do Anglii (Londyn, Oksford, Henley nad Tamizą, 1994), do Francji (Paryż 2000). W roku 1992 dzięki Fundacji Kościuszkowskiej przebywała przez trzy miesiące w Chicago dla rejestracji listów znajdujących się w Muzeum Polskim w Chicago, w roku 1996 wzięła udział w Sesji Sienkiewiczowskiej zorganizowanej w Bostonie przez Slawistów Amerykańskich. Obecnie, po ukończeniu pełnej, komentowanej edycji „Listów” Sienkiewicza, których tom V ukazał się w 2009 roku, poszerzyła Kalendarz Sienkiewiczowski o materiały wynikłe z wydania „Listów’ i złożyła Kalendarium w PIW-ie, gdzie ma być on wydany w roku 2011.
 
Bibliografia prac autorskich i edytorskich:
 
1.    Bibliografia pism Wacława Borowego, oprac. Maria Bokszczanin i Maria Straszewska, „Pamiętnik Literacki”, R. XL, 1952.
2.    Sandor Kozacsa, Mickiewicz na Węgrzech, tłum. Z francuskiego M. Bokszczanin, „Pamiętnik Literacki”, t. XL, 1952.
3.    E. Orzeszkowa, Dzieła wybrane w 12 tomach. Tom II „Meir Ezofowicz” oprac. Maria Bokszczanin.
4.    Bibliografia roczników „Reformacja w Polsce” 1921-1956, oprac. Maria Bokszczanin i Helena Kapełuś, „Odrodzenie i Reformacja w Polsce”, t. 3. 1958.
5.    J. Lewański, Dramaty Staropolskie, t. 1-2, przypisy opracowała Maria Bokszczanin, Warszawa 1959.
6.    J.St. Bystroń, Dzieje obyczajów w dawnej Polsce, oprac. Maria Bokszczanin, Warszawa 1960, t. 1-2.
7.    J. Krzyżanowski, Paralele. Studia porównawcze z pogranicza literatury i folkloru, Warszawa 1961, PIW, Paralele I-XL. – Warszawa 1977, Warszawa PWN, Paralele I-LX, oprac. Maria Bokszczanin.
8.    K. Szajnocha, Jadwiga i Jagiełło, oprac. Maria Bokszczanin, Warszawa 1969.
9.    Literatura, komparatystyka, folklor. Księga poświęcona Julianowi Krzyżanowskiemu w 50-lecie twórczości naukowej pod red. Marii Bokszczanin, Stanisława Frybesa, Edmunda Jankowskiego, Warszawa 1969.
10.  Kantyczka Chylińskiego. Z tradycji biblijnych i literackich kolędy barokowej – artykuł Marii Bokszczanin w publikacji: Literatura, komparatystyka, folklor, Warszawa 1968.
11.  M. Rej, Figliki, oprac. Maria Bokszczanin, wstęp Juliana Krzyżanowskiego, Warszawa 1970.
12.  J. Krzyżanowski, Neoromantyzm polski, bibliografię opracowała Maria Bokszczanin, Wrocław 1971, 1980.
13.  J. A. Morsztyn, Wybór poezji, wstęp i oprac. Marii Bokszczanin, Warszawa 1973.
14.  Dzieło Juliana Krzyżanowskiego. Bibliografia za lata 1913-1962 oprac. Zofia Świdwińska-Krzyżanowska. Okres 1963-1973 dopełniła Maria Bokszczanin, Warszawa 1973.
15.  J. Krzyżanowski, Pokłosie Sienkiewiczowskie. Szkice literackie, oprac. Maria Bokszczanin, Warszawa 1973.
16.  J. Krzyżanowski, Historia literatury polskiej. Bibliografia, oprac. Maria Bokszczanin, Warszawa 1964, 1966, 1974, 1979, 1986 (uzupełniana narastająca bibliografia).
17.  J. A. Morsztyn, Poezje wybrane. Wybór i opracowanie Maria Bokszczanin, Warszawa 1976.
18.  H. Sienkiewicz, Listy, 
      t. I, cz. 1-2, oprac. M. Bokszczanin, wstęp J. Krzyżanowskiego. Adresaci:
            Marian Albiński – Władysław Jabłonowski, Warszawa 1977.
      t. II, cz. 1-3, oprac. I wstępem opatrzyła M. Bokszczanin. Adresaci:
                Jadwiga i Edward Janczewscy, Warszawa 1966
      t. III, cz. 1-3, oprac. M. Bokszczanin i wstępem opatrzyła. Adresaci:
   Czesław Jankowski – Artur Sienkiewicz, Warszawa 2006, oprac. i
   wstępem opatrzyła Maria Bokszczanin
      t. IV, Rodzina Sienkiewiczów, cz. 1-3, Warszawa 2008, opracowała i
   wstępem opatrzyła Maria Bokszczanin
      t. V, cz. 1-3. Adresaci: Adam Mieczysław Kałkowski – Jóżef Żychoń,
    część 1, Adam Mieczysław Kałkowski – Aniela Tułodziecka
    część 2, Aleksandra Ulanowska – Józef Żychoń
    część 3, Suplement (adresaci A – R), Listy do instytucji, listy do nieustalonych adresatów
19.  J. Słowacki, Dzieła wybrane, pod red. J. Krzyżanowskiego, t. IV, oprac. M. Bokszczanin, Wrocław 1974, 1983.
20.  J. Krzyżanowski, Szkice folklorystyczne, t. I – III, oprac. Maria Bokszczanin, konsultacja Helena Kapełuś, Kraków 1980.
21.  J. Krzyżanowski, Poeta czarnoleski, Studia literackie. Wybór i opracowanie Maria Bokszczanin i Helena Kapełuś, wstęp Tadeusz Ulewicz, Warszawa 1984.
22.  M. Bokszczanin, Juliana Krzyżanowski – badacz i miłośnik twórczości Sienkiewicza, „Przegląd Humanistyczny” 1987.
23.  Poemat Pontana-Grochowskiego „Wirydarz abo kwiatki rymów duchownych o Dziecięciu P. Jezusie na chwalebne Narodzenie Jego” i jego związki z kolędą polską XVII i XVIII wieku, artykuł w księdze: Filologia e letteratura nei paesi slavi. Studi in sonore di Sante Graciotti. A cura di Giovanni Brogi Bercoff […] Emanuela Sgambati, Roma 1990.
24.  J. Krzyżanowski, Tradycje literackie polszczyzny. Od Galla do Staffa, oprac. Maria Bokszczanin, wstęp Z. Libery, redaktor serii Tadeusz Ulewicz, Warszawa 1992.
25. Ignis Ardens. Julian Krzyżanowski – człowiek i uczony. W stulecie urodzin. Pod red. M. Bokszczanin i Z. Libery, Warszawa 1993.
26.M. Bokszczanin, Duch – wieczny optymista, tamże.
27. M. Bokszczanin, Dzieło edytorskie J. Krzyżanowskiego. Pisarze doby nowskiej, tamże.
28.M. Bokszczanin, Bibliografia J. Krzyżanowskiego 1973-1992, tamże.
29.E. Jankowski, Z różnych sfer. Studia i portrety, pod red. M. Bokszczanin, wstęp Z. Libery, Warszawa 1994.
30.NM. Bokszczanin, Związki Sienkiewicza z Wilnem i Wileńszczyzną, w publikacji: Wilno i kresy północno-wschodnie, pod red. E. Felisiak, Białystok 1996.
31.J. Krzyżanowski, Na polach elizejskich literatury polskiej. Portrety i wspomnienia. Wybór i opracowanie M. Bokszczanin, Warszawa 1997.
32.Dzieło Juliana Krzyżanowskiego. Sprawozdanie z sesji naukowej „Juliana Krzyżanowski – w pierwszą rocznicę śmierci”, „Rocznik Towarzystwa Literackiego im. A. Mickiewicza, R. XIII, 1978, Warszawa 1980.
33.Z dziejów dwu syntez literatury polskiej Juliana Krzyżanowskiego, „Polonistyka” 1981, nr 2.
34. Uroczystość nadania Gminnej Szkole Zbiorczej w Bukowsku imienia Juliana Krzyżanowskiego, Rocznik Towarzystwa Literackiego im. A. Mickiewicza, R. XIII, 1978, Warszawa 1980.
35.  J. Krzyżanowski, Sztuka słowa. Rzecz o zjawiskach literackich, wyd. 3, Warszawa 1984, opracowanie edytorskie oraz indeks.
36.Nowe kompendium nauki o literaturze Juliana Krzyżanowskiego, „Polonistyka” 1982, nr 4.
37.Z Rzymu do Rzymu, pod red. Jerzego Axera przy współpracu Marii Bokszczanin, Warszawa 2000.
38.M. Bokszczanin, Autograf „Quo vadis”. Studium edytorsko-tekstologiczne, tamże.
39. Odbicie „Quo vadis” w listach Sienkiewicza, tamże.
40.Opracowanie biogramów adresatów listów Sienkiewicza, zamieszczonych tamże
41.Dwa ordery. Matce mojej w hołdzie, w książce: Pisane miłością. Losy wdów katyńskich, tom. III, Warszawa 2000.
42.Droga naukowa Marii Wantowskiej, w książce: Obecność. Wspomnienie o Cioci Lili, Dr Marii Wantowskiej. Zebrał i opracował Piotr Kordyasz, Warszawa 2002.
43.Pamięci Antoniny Jelicz (1923-2004), Rocznik Towarzystwa Literackiego im. A. Mickiewicza, t. XXXIX, 2004, Warszawa 2005.
44.Kłopoty z adresami listów Sienkiewicza, wypowiedź na Sesji Edytorskiej Polskiego PEN Clubu podczas nadania Marii Bokszczanin nagrody edytorskiej PEN-Clubu, 4 marca 2000 – w druku w „Blok-Notesie” Muzeum Literatury im. A. Mickiewicza.
45. Henryk Sienkiewicz i jego listy – referat wygłoszony na Seminarium Andrzeja Biernackiego w Instytucie Historii Nauki PAN w końcu lutego 2010 roku.

 

 

   

 

 

 

 


 

Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk

ul. Nowy Świat 72, 00-330 Warszawa, tel. (22) 826-99-45, 6572-895, faks. (22) 826-99-45