Paweł Bem

dr

Ośrodek Badań Filologicznych i Edytorstwa Naukowego
Centrum Humanistyki Cyfrowej IBL PAN

Dni i godziny dyżurów w Instytucie:
środa, godz. 12.00-14.00, s. 126

Główne kierunki zainteresowań naukowych:
historia literatury polskiej XX wieku, badania filologiczne, dokumentacja literatury, literatura dokumentu osobistego

E-maile, telefony:
pawel.bem@ibl.waw.pl

PUBLIKACJE:

Książki:

  • Dynamika wariantu. Miłosz tekstologicznie, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2017

Rozprawy i artykuły:

  • Moralność archiwum. O korzyściach z ożywiania pracowni pisarza, „Pamiętnik Literacki” (przyjęty do druku);
  • „Najbardziej ludzki z naszych pisarzy”. Słowo o życiu i twórczości Czesława Straszewicza, „Autograf” 2017, nr 6;
  • Zauroczenie i strach, „Archiwum Emigracji. Studia, Szkice, Dokumenty” 2015 [2017], z. 1(22) – 2(23);
  • Filologia – nieprzerwana wola rozumienia innego, „Ethos” 2017, nr 1;
  • „Zachować intencję autora”. O szlachetnym kłamstwie w edytorstwie naukowym, „Tekstualia” 2017, nr 1;
  • „Genetyka tekstów” Pierre’a-Marca de Biasiego a polska recepcja krytyki genetycznej, w: Archiwa i bruliony pisarzy. Odkrywanie, red. M. Prussak, P. Bem, Ł. Cybulski, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2017;
  • Dygot młodzieńców. O wierszu z wileńskiej koperty Czesława Miłosza, w: Tożsamość tekstu. Tożsamość literatury, red. P. Bem, Ł. Cybulski, M. Prussak, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2016;
  • Jerzy Giedroyc - czytelnik i wydawca literatury rosyjskiej, w: Literatura rosyjska w kręgu „Kultury”. W poszukiwaniu zatraconej solidarności, tom I, red. P. Mitzner, Instytut Literacki Kultura - Instytut Książki, Paryż - Kraków 2016;
  • Rosyjskie lektury Wojciecha Skalmowskiego (Russkij krug cztienija Wojciecha Skalmowskogo), „Nowaja Polsza" 2016, nr 4;
  • Dlaczego polskie edytorstwo naukowe nie istnieje, „Teksty Drugie" 2016, nr 1;
  • Nowa bibliologia - nowa krytyka. Paradoksy relacji, „Teksty Drugie" 2015, nr 3;
  • Sprawa kryptonim „Pascal”. Konstanty Jeleński w dokumentach Służby Bezpieczeństwa PRL, w: Kariera pisarza w PRL-u, red. M. Budnik, K. Budrowska, E. Dądrowicz, K. Kościewicz, Warszawa 2014;
  • „Coś na przyszłość". O planach rozwoju Instytutu Literackiego w Paryżu (Czto-to na buduszczeje. O płanach razwitija Litieraturnogo Instituta w Pariże), „Nowaja Polsza” 2014, nr 1;
  • Światopogląd Konstantego Jeleńskiego. Próba rekonstrukcji, „Archiwum Emigracji. Studia, Szkice, Dokumenty” 2010, nr 1-2;

 Prace edytorskie i redakcyjne: 

  • Filologia. Lekcja wolności. Antologia rosyjskich tekstów naukowych, wybór M. Prussak, opracowanie redakcyjne P. Bem, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2017;
  • I. i T. Byrscy, Cz. Miłosz, Korespondencja, oprac. P. Bem przy współpracy M. Prussak, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2017;
  • Cz. Miłosz, Prośba, podał do druku i oprac. P. Bem, „Zeszyty Literackie” 2017, nr 4;
  • Cz. Miłosz, Rozmyślania w hotelowym hallu, podał do druku i oprac. P. Bem, „Archiwum Emigracji. Studia, Szkice, Dokumenty” 2015 [2017], z. 1(22) – 2(23);
  • Archiwa i bruliony pisarzy. Odkrywanie, red. P. Bem, Ł. Cybulski, M. Prussak, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2017;
  • Cz. Miłosz, inc. „Piękna jesteś ojczyzno moja, Europo”, podał do druku i oprac. Paweł Bem, „Zeszyty Literackie” 2017, nr 1;
  • Tożsamość tekstu. Tożsamość literatury, red. P. Bem, Ł. Cybulski, M. Prussak, Wydawnictwo IBL PAN, Warszawa 2016;
  • Kazimierz Wyka – ostatni sezon dyrektora, oprac. edytorskie P. Bem, w: IBL w PRL. II. Sylwetki. Wspomnienia, pod red. E. Kiślak, Warszawa 2016;
  • Cz. Straszewicz, Listy do Czesława Miłosza, oprac. P. Bem, „Zeszyty Literackie” 2016, nr 2;
  • J. Czapski, O przyjacielu, oprac. P. Bem, „Zeszyty Literackie” 2015, nr 3;
  • J. Andrzejewski, S. Baczyńska, T. Gajcy, K. Irzykowski, K. L. Koniński, Cz. Miłosz, J. Turowicz, K. Wyka, Pod Okupacją. Listy, oprac. M. Urbanowski, wstęp M. Wyka, red. P. Bem, B. Toruńczyk, Warszawa 2014.

Publikacje krytycznoliterackie i popularnonaukowe (wybór):

  • Miłosz na antypodach Miłosza, „Zeszyty Literackie” 2016, nr 2;
  • Lato 1923, „Zeszyty Literackie” 2016, nr 1;
  • Lista osobista. Remarque, „Zeszyty Literackie” 2015, nr 4;
  • Ten uroczy Ukrainiec Boraczok, „Zeszyty Literackie” 2015, nr 3; 
  • Poezja z czerwonym szalikiem, „Tekstualia” 2015, nr 1;
  • Los pasierba i niewiedza Giedroycia, „Zeszyty Literackie” 2015, nr 1;
  • „Kultura” w sieci, „Nowaja Polsza” 2014, nr 10;
  • Kiosk, „Zeszyty Literackie” 2014, nr 127;
  • Niebyły list do Czesława Miłosza, „Zeszyty Literackie” 2014, nr 125;
  • Pan Chevasson, „Zeszyty Literackie” 2013, nr 124;
  • Imię zdmuchnięte: Abrasza Zemsz, „Zeszyty Literackie” 2013, nr 123;
  • Scalany wąż, „Nowa Dekada Krakowska” 2012, nr 3-4;
  • Dobrze, że był, „Teatr” 2012, nr 7-8;
  • Sens, ryzyko i radość teatru, „Teatr” 2011, nr 5;
  • MIŁOSZEM: Jeleński, pismo internetowe „Dwutygodnik” 2011, nr 59, http://www.dwutygodnik.com/artykul/2319
  • Konstanty Aleksander Jeleński, „Nowaja Polsza” 2008, nr 12.

Przekłady:

  • J. McGann, Nowa Respublica litteraria. Pamięć i nauka w wieku cyfryzacji, tłum. O. Mastela, J. Prussak, Ł. Cybulski, P. Bem, IBL, Warszawa 2017;
  • E. Said, Powrót do filologii, tłum. P. Bem, „Teatr” 2015 nr 2 (cz. I);
  • E. Said, Powrót do filologii, tłum. P. Bem, „Teatr” 2015, nr 3 (cz. II).

Ważniejsze prace w przygotowaniu:

  • opracowanie korespondencji Jerzego Giedroycia z Janem Goślickim;
  • przekład książki Petera L. Shillingsburga From Gutenberg to Google. Electronic representations of literary texts, Cambridge University Press, Cambridge 2008.

 Wystąpienia konferencyjne, referaty:

  • O (nie)możliwości przekroczenia formy w listach Witolda Gombrowicza do rodziny (konferencja Artyst(k)a: obecność i tożsamość, Katedra Antropologii Literatury i Badań Kulturowych Wydziału Polonistyki UJ, Kraków, 27-29 IV 2018 r.);
  • „Genetyka tekstów” Pierre-Marca de Biasiego a polska recepcja krytyki genetycznej (współautor: Ł. Cybulski; międzynarodowa konferencja Przed-tekstowy świat. Archiwa, bruliony, rękopisy, Wydział Polonistyki UJ, Kraków, 10-11 III 2016 r.);
  • „Genetyka tekstów” Pierre-Marca de Biasiego (współautor: Ł. Cybulski; zebranie Ośrodka Badań Filologicznych i Edytorstwa Naukowego IBL PAN, Warszawa, 22 II 2016 r.);
  • Sprawa kryptonim „Pascal”. Konstanty Jeleński w dokumentach Służby Bezpieczeństwa PRL (międzynarodowa konferencja Kariera pisarza w PRL-u, Uniwersytet w Białymstoku, 24-25 IV 2014 r.);
  • Walter Greg i Jerome McGann: dwa paradygmaty w angloamerykańskim edytorstwie naukowym 2. połowy XX w. (współautor: Ł. Cybulski; zebranie Ośrodka Badań Filologicznych i Edytorstwa Naukowego IBL PAN, Warszawa, 16 XII 2013 r.);
  • Nieuniknione? Pytanie o „ja” epistolarne w epistolografii XX wieku (konferencja Pamiętnik – bliżej fikcji czy faktu? Instytut Polonistyki Stosowanej Wydziału Polonistyki UW, 11-12 X 2010 r.).

 Udział w projektach badawczych:

  • Polsko-rosyjskie związki literackie w kręgu paryskiej Kultury (NPRH 2018-2022, kier. prof. Piotr Mitzner): sekretarz/wykonawca grantu;
  • Redefiniowanie filologii (NPRH 2013-2017, kier. prof. Maria Prussak): sekretarz/wykonawca grantu;
  • W poszukiwaniu misji emigracji. Polsko-rosyjskie kontakty literackie w latach 1919-1989 (NPRH 2013-2016, kier. prof. Piotr Mitzner): sekretarz/wykonawca grantu;
  • Dynamika wariantu. Status tekstologiczny wierszy Czesława Miłosza i jego konsekwencje interpretacyjne (NCN 2014-2017): kierownik grantu.
  • Instytut Badań Literackich w życiu naukowym, kulturalnym i społecznym PRL w latach 1948-1989. Postawy inteligencji wobec przemian społecznych i politycznych. Monografia środowiska intelektualnego (kier. dr hab. Prof. IBL PAN Elżbieta Kiślak): współpracownik grantu

 Udział w komitetach redakcyjnych: 

  • Seria „Filologia XXI“

 Udział w życiu naukowo-organizacyjnym:

  • sekretarz interdysplinarnych studiów doktoranckich "Humanistyka cyfrowa"

 Nagrody, wyróżnienia:   

  • III Nagroda w Konkursie im. Aliny Brodzkiej-Wald (2018) za pracę doktorską Dynamika wariantu. Miłosz tekstologicznie (promotor prof. P. Mitzner);
  • Praca doktorska Dynamika wariantu. Miłosz tekstologicznie (promotor prof. P. Mitzner) wyróżniona przez Radę Naukową IBL PAN (2017);
  • Nagroda „Archiwum Emigracji” Biblioteki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu za rok 2009 za pracę magisterską Światopogląd Konstantego Jeleńskiego. Próba rekonstrukcji;
  • I miejsce w konkursie polonistycznych prac magisterskich w kategorii prac literaturoznawczych za rok 2009 Instytutu Filologii Polskiej Wydziału Nauk Humanistycznych UKSW za pracę magisterską Światopogląd Konstantego Jeleńskiego. Próba rekonstrukcji

 

 

 

 

 

 


 

Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk

ul. Nowy Świat 72, 00-330 Warszawa, tel. (22) 826-99-45, 6572-895, faks. (22) 826-99-45