Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego powołał nowy zespół ekspercki, którego głównym zadaniem jest wypracowanie zmian w systemie ewaluacji nauki, tak aby obok tradycyjnych artykułów i monografii docenione zostały wreszcie cyfrowe rezultaty badań. Zespół zajmie się identyfikacją i klasyfikacją osiągnięć naukowych w zakresie humanistyki utrwalonych w postaci cyfrowej, proponując konkretne kryteria ich oceny oraz zmiany w przepisach, które pozwolą włączyć innowacyjne formy komunikacji naukowej do systemu oceny działalności naukowej.
Zespół rozpoczął pracę na uroczystym posiedzeniu z udziałem Ministry Karoliny Zioło-Pużuk. W składzie gremium znalazło się aż troje naukowców związanych z Centrum Humanistyki Cyfrowej Instytutu Badań Literackich PAN: dr Beata Koper, która objęła funkcję przewodniczącej zespołu, oraz dr Magdalena Wnuk i dr Maciej Maryl. Udział przedstawicieli IBL PAN w pracach zespołu to kluczowy krok w stronę realizacji postulatów zawartych w Manifeście Otwartej Humanistyki z września 2024 roku. To wyraźny sygnał, że głos środowiska naukowego dążącego do nowoczesnego i sprawiedliwego systemu ewaluacji, uwzględniającego specyfikę pracy w środowisku cyfrowym, staje się słyszalny na szczeblu rządowym.
Cyfrowy wymiar tradycji i nowoczesności
Prace zespołu, zaplanowane na okres od 15 kwietnia do 31 grudnia 2026 roku, będą koncentrować się nie tylko na nowych zjawiskach, ale również na cyfrowych efektach tradycyjnych prac humanistycznych. Wypracowane standardy oceny mają objąć także efekty fundamentalnych prac literaturoznawczych jak cyfrowe edycje krytyczne, słowniki, bazy danych czy bibliografie.
Kluczowe zadania zespołu
Do szczegółowych zadań, którymi zajmą się powołani eksperci, należy:
- opracowanie kryteriów jakościowych dla osiągnięć cyfrowych;
- stworzenie katalogu rezultatów, które dotychczas pozostawały poza systemem ewaluacji;
- analiza definicji prawnych artykułu naukowego oraz monografii pod kątem ich cyfrowych odpowiedników;
- przygotowanie rekomendacji dotyczących trwałości, dostępności oraz dobrych praktyk w archiwizacji dorobku cyfrowego.
Wynikiem prac zespołu będzie szczegółowe sprawozdanie dla Ministra, zawierające propozycje zmian legislacyjnych oraz rekomendacje dla instytucji naukowych w Polsce. Pełną treść zarządzenia można znaleźć w Dzienniku Urzędowym Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
