Jacek Leociak

prof. dr hab., prof. zwyczajny

Pracownia Poetyki Teoretycznej

kierownik Zespołu Badań nad Literatura Zagłady

główne kierunki zainteresowań naukowych:
Opis poetyki świadectw doświadczeń granicznych (szczególnie doświadczenia Holokaustu) oraz analiza form reprezentacji tych doświadczeń: ukazywanie różnych perspektyw, gatunków i typów dyskursu (narracje ofiar, sprawców, obserwatorów; literatura dokumentu osobistego, literatura piękna, dokumentacja fotograficzna).

adres e-mail:
jacek.leociak@ibl.waw.pl 
jleociak@gmail.com

 PUBLIKACJE:


a) książki:
Tekst wobec Zagłady. (O relacjach z getta warszawskiego), Monografie Fundacji Na Rzecz Nauki Polskiej, Wrocław 1997, ss. 355;
Getto warszawskie. Przewodnik po nieistniejącym mieście, Wydawnictwo IFiS, Warszawa 2001, ss. 825 (wspólnie z Barbarą Engelking); wydanie II, zmienione, poprawione i rozszerzone, Stowarzyszenie Centrum Badań nad Zagładą Żydów, Warszawa 2013 ss. 908 wraz z osobną publikacją zawierającą zestaw map getta (op. kartograficzne Paweł E. Weszpiński).
Text In the Face of Destruction. Accounts from Warsaw Ghetto Reconsidered, ŻIH Warszawa 2004 (ss. 296) (angielski przekład książki Tekst wobec Zagłady...)
The Warsaw Ghetto. A Guide to the Perished City, Yale University Press, 2009, ss. 936 (wspólnie z Barbarą Engelking);
Doświadczenia graniczne. Studia o dwudziestowiecznych formach reprezentacji, Warszawa 2009, ss. 399;
Ratowanie. Opowieści Polaków i Żydów, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2010, ss. 314;
Spojrzenie na warszawskie getto, Dom Spotkań z Historią, Warszawa 2011 – osobne monografie 6 ulic: Krochmalna (ss. 63); Leszno (ss. 43); Karmelicka (ss. 27); Miła (ss. 31); Stawki (ss. 55).

b) ważniejsze rozprawy i artykuły:
»Strzaskana całość« - Norwid o Żydach, "Teksty Drugie" 1992, nr 5, s. 26-46.
Sztuka czytania gazety. Legalna prasa okupacyjna: Landau i Jakub, "Teksty Drugie" 1998 nr 3, s. 173 - 198.
»Zraniona pamięć«. Rocznice powstania w getcie warszawskim w prasie polskiej 1944 – 1989, w: „Literatura polska wobec Zagłady”, pod red. A. Brodzkiej, D. Krawczyńskiej, J. Leociaka, Warszawa 2000, s. 29-49.
„Holokaust - liczenie ofiar (casus: samobójstwo), w: Zagłada Żydów. Pamięć narodowa a pisanie historii w Polsce i we Francji, pod redakcją Barbary Engelking, Jacka Leociaka, Dariusza Libionki, Anny Ziębińskiej-Witek, Wydawnictwo Uniwersytetu Marie Curie-Skłodowskiej, Lublin 2006, s. 91-119.
Mówić czy milczeć? O (nie)wyrażalności doświadczenia Holokaustu i (nie)możności jego zapisu, w: “Literatura i wiedza”, pod red. Włodzimierza Boleckiego i Elżbiety Dąbrowskiej, IBL PAN Wydawnictwo, Warszawa 2006, s. 371-386
Les dilemmes moraux de la collaboration des conceils Juifs avec les autorités Allemandes dans les ghettos de l’Europe occupé (Moralne dylematy współpracy Judenratów z władzami niemieckimi w gettach okupowanej Europy), „Revue d’histoire de la Shoah”, No 185, Juillet-Décembre 2006, pp. 379-395
Wizerunek Polaków w zapisach Żydów z dystryktu warszawskiego, w: Prowincja noc. Życie i zagłada Żydów w dystrykcie warszawskim, red. Barbara Engelking, Jacek Leociak i Dariusz Libionka, Wydawnictwo IFiSPAN,Warszawa 2007, s. 373-443.
Jeśli zdążę, napiszę apologię wszy. O insektach w tekstach Korczaka, „Res Publica Nowa”, wiosna/lato 2008, 192/rok XXI, s. 84-92.
Instrumentalizacja Zagłady w dyskursie marcowym, „Kwartalnik Historii Żydów”, grudzień 2008, nr 4 (228), s. 447-458.
Deszcz ognia i siarki. Wokół »Luftkireg Und Literature« W. G.Sebalda, „Przegląd Polityczny“ nr 95, 2009, s. 50-53.
Liczba ofiar jako metafora w dyskursie publicznym o Zagładzie, w: Polska 1939-1945. Straty osobowe i ofiary represji pod dwiema okupacjami, pod redakcją Wojciecha Materskiego i Tomasza Szaroty, Warszawa 2009, s. 51-61.
O nadużyciach w badaniach nad doświadczeniem Zagłady, „Zagłada Żydów. Studia i materiały”, 2010, tom 6, s. 9-18.
Ścieżka losu. O pewnym literackim świadectwie wędrówki w poszukiwaniu ratunku, w: Zarys krajobrazu. Wieś polska wobec Żydów 1942-1945, pod red. Barbary Engelking i Jana Grabowskiego, Stowarzyszenie Centrum Badań nad Zagładą Żydów, Warszawa 2011, s. 445-461.
La fin de l’ère de la memoire, „Revue d’histoire de la Shoah”, n° 197, Juillet-Décembre 2012, s. 709-718.
Literatura dokumentu osobistego (1939-1945), s. 24-81; 140-165  oraz Literatura dokumentu osobistego (1945-1968), s. 544-582,  w: Literatura polska wobec Zagłady (1939-1968), pod red. Sławomira Buryły, Doroty Krawczyńskiej i Jacka Leociaka, Wydawnictwo Instytutu Badań Literackich PAN, Warszawa 2012.
Miłosz patrzy na getto. Paradoksy bliskości i oddalenia w doświadczeniu przestrzeni okupacyjnej, w: Warszawa Miłosza, red. Marek Zaleski, Wydawnictwo Instytutu Badań Literackich PAN, Warszawa 2013, s. 214-230.

c) prace edytorskie:
Norwidowskie fraszki (?), red. J. Leociak, Warszawa 1996 (wstęp i redakcja)
Literatura polska wobec Zagłady, pod red. A. Brodzkiej, D. Krawczyńskiej, J. Leociaka, Warszawa 2000 (współredakcja oraz wstęp)
Zagłada Żydów. Pamięć narodowa a pisanie historii w Polsce i we Francji, pod redakcją Barbary Engelking-Boni, Jacka Leociaka, Dariusza Libionki, Anny Ziębińskiej-Witek, Wydawnictwo Uniwersytetu Marie Curie-Skłodowskiej, Lublin 2006
Prowincja noc. Życie i zagłada Żydów w dystrykcie warszawskim, red. Barbara Engelking, Jacek Leociak i Dariusz Libionka, Wydawnictwo IFiS PAN, Warszawa 2007
Literatura polska wobec Zagłady (1939-1968), pod red. Sławomira Buryły, Doroty Krawczyńskiej i Jacka Leociaka, Wydawnictwo Instytutu Badań Literackich PAN, Warszawa 2012 

d) ważniejsze prace w przygotowaniu:
• Praca nad książką Biografie ulic. Spojrzeń na warszawskie getto ciąg dalszy (wydawca: Dom Spotkań z Historią)
• Praca nad publikacją Literatura dokumentu osobistego po 1968 roku (w ramach kierowanego przeze mnie projektu badawczego Literatura polska wobec Zagłady po 1968 roku (wydawca: Wydawnictwo Instytutu Badań Literackich PAN)

e) udział w życiu naukowo-organizacyjnym, udział w projektach badawczych:
Sensualność w kulturze polskiej. Przedstawienia zmysłów człowieka w języku, piśmiennictwie i sztuce od średniowiecza do współczesności -  grant finansowany przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (N R17 0005 06/2010), realizowany przez Instytut Badań Literackich PAN pod kierunkiem prof. Włodzimierza Boleckiego w latach 2010-2012.
Jewish Property in Poland Under the German Occupation and During the Early Post-War Years, 1939-1950 (Losy mienia żydowskiego w Polsce pod okupacją niemiecką i we wczesnych latach powojennych, 1939-1950), grant Narodowego Centrum Nauki oraz Claims Conference realizowany przez Centrum Badań nad Zagładą Żydów przy IFiS PAN, kierownik prof. B. Engelking, wykonawca, nr umowy ODW-0911/B/H03/2011/40, lata realizacji VII 2011 – VII 2014.

f) w charakterze eksperta w dziedzinie:
Literatura Holokaustu
 

 

   

 

 

 

 


 

Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk

ul. Nowy Świat 72, 00-330 Warszawa, tel. (22) 826-99-45, 6572-895, faks. (22) 826-99-45